BKKC Mestmag logo Adverteren
Online community voor cultuur in Noord-Brabant

Op dit moment is het Bredase festival Interference PREFRONTAAL weer in volle gang. Over meerdere locaties verspreid worden performances gehouden die de grenzen verkennen tussen kunst en wetenschap. Deelnemende kunstenaars zijn onder andere Mischa Daams, Christiaan Zwanikken, Mette Sterre en Léon van Opstal. Aanleiding voor Mestmag.nl om in gesprek te gaan met Klaartje Esch, Productie en Communicatie bij Interference van Stichting Idee-fixe (IDFX) over het festival en het feit dat ze - ondanks de zware tijden - nog steeds in volle glorie bestaan.

Geschreven door: Maartje Vos-Swinkels, Akina Art Projects

Klaartje Esch Klaartje Esch Productie en Communicatie bij Interference van Stichting Idee-fixe.

Zoals meerdere steden in Nederland wordt Breda zwaar getroffen door bezuinigingen op kunst en cultuur. Verschillende organisaties verdwijnen en Museum of the Image (MOTI) en Breda Museum fuseren om te kunnen blijven bestaan. In augustus sloot het Huis voor Beeldcultuur, dat sinds 2011 bestond. Toch zijn er ook initiatieven die het al jaren volhouden en gewoon verder gaan met het maken en presenteren van vernieuwende ideeën en kunst. IDFX is zo’n voorbeeld in Breda. 

Het is heel waardevol om reacties te krijgen van mensen die zelf niet snel in aanraking komen met kunst.
- Klaartje Esch

Niet mainstream

IDFX is een ideële stichting opgericht in 1992 en wil film, video en andere moderne media onder de aandacht brengen van een groter publiek. Dit doet de stichting door als intermediair op te treden tussen kunstenaars en publiek. De stichting is ervan overtuigd dat het noodzakelijk is om een groter publiek voor niet-conventionele en experimentele kunst te interesseren. Ze tracht de vervlakking van het culturele aanbod tegen te gaan. IDFX beweegt zich dus niet in de mainstream kunstwereld, het aanbod is niet voor iedereen makkelijk te begrijpen of esthetisch interessant. 

Openingsperformance Interference: PREFRONTAAL Openingsperformance Interference: PREFRONTAAL Performance: Toine Klaasen
Foto: Martijn Stadhouders

Directe interactie in de openbare ruimte

Toch weet IDFX een groot publiek te bereiken, door te programmeren in de openbare ruimte. De zichtbaarheid is daardoor veel groter en het publiek breder dan in de gangbare expositielocaties. Bovendien is de interactie heel direct. 'Het is heel waardevol om reacties te krijgen van mensen die zelf niet snel in aanraking komen met kunst. Vaak zijn dit hele positieve berichten van blij verraste mensen,’ vertelt Klaartje.

In allerlei sectoren wordt bezuinigd en dit heeft zijn weerslag op cultuur.
- Maartje Vos-Swinkels

Een van de evenementen die IDFX organiseert, is Interference, een project dat zich richt op de relatie tussen kunst en wetenschap. Dit jaar zijn er workshops, lezingen, exposities en performances in Brandpunt, op straat en op Breda CS. IDFX had reeds goed contact met de NS. Vanaf 1995 organiseerde de stichting de Etalage op het station: elke maand werd een jonge kunstenaar uitgenodigd om te exposeren in de vitrine in de gang onder de perrons. De kunstenaar maakte iets speciaal voor deze ruimte, dat in relatie stond met het station en de reizigers. Helaas stopte dit project toen het oude station dicht ging. In gesprek met de NS heeft IDFX bekeken hoe ze samen kunnen blijven werken en hoe kunst een invulling kan krijgen in het nieuwe station. Tijdens Interference: PREFRONTAAL bekijken ze hoe deze nieuwe plek werkt. Ook de Gemeente Breda ondersteunt IDFX al jaren en heeft nog steeds vertrouwen in de projecten.

workshop Augmented Reality: Unkown Unkown workshop Augmented Reality: Unkown Unkown gegeven door Sander Veenhof en Jantine Wijnja

Niet alleen culturele subsidies verdwijnen

Ondanks de vastberadenheid en positieve reacties op de activiteiten van IDFX, merkt ook deze stichting steeds meer van de bezuinigingen in cultureel Breda. En niet alleen de bezuinigingen op cultuursubsidies maken het moeilijker om vol te houden. In allerlei sectoren wordt bezuinigd en dit heeft zijn weerslag op cultuur. Zo zijn er verschillende (culturele) organisaties die gebruik maken van werknemers met een beperking. Hiervoor is een subsidie beschikbaar, maar als deze verdwijnt, zijn deze krachten niet meer te begeleiden en blijft het werk wat ze doen liggen. 

Als je wil zorgen dat mensen mee willen doen, zorg dan dat het gezellig is.
- Klaartje Esch

Wanneer samenwerkingspartners minder te besteden hebben, worden de samenwerkingen lastiger en verdwijnen. Hierdoor worden de mogelijkheden die je als stichting hebt kleiner. Naast regelingen voor mensen met een ‘rugzakje’, verdwijnen er ook steeds meer jongeren die vrijwillig mee kunnen en willen organiseren. Jongeren willen wel meer doen, maar hebben vaak full time een bijbaan om rond te kunnen komen. Tijd en ruimte om ervaring op te doen in het kunstveld is er niet meer. Dit alles komt nog eens bovenop het verdwijnen van subsidies die bestemd zijn voor programmering. 

Interference: PREFRONTAAL Interference: PREFRONTAAL sculpturaal kostuum: Mette Sterre

Stug volhouden

Toch weet IDFX vrijwilligers aan zich te binden. Het bestuur en de dagelijkse leiding bestaan uit mensen die allemaal ook een dagbaan hebben. De drang om cultuur naar de mensen toe te brengen en de betrokkenheid zorgt ervoor dat ze blijven. Klaartje zegt: ‘Ze zetten zich zo in, omdat het voor hen een noodzaak is om jonge kunstenaars een plek te geven om te experimenteren. En zij willen zowel publiek als kunstenaars een plek bieden om non-glossy kunst te ervaren. Dit leeft onder ons bestuur, de leiding en alle andere vrijwilligers.’

Om vrijwilligers verbonden te krijgen en houden worden vrijwilligersborrels en pizza avonden georganiseerd. Klaartje vertelt: ‘Als je wil zorgen dat mensen mee willen doen, zorg dan dat het gezellig is.’

Braincar openingsperformance Interference: PREFRONTAAL Braincar openingsperformance Interference: PREFRONTAAL Braincar: Olaf Mooij
Foto: Martijn Stadhouders

Ga op bezoek!

Op donderdag 6 november opende de wethouder Cultuur van Breda, Selçuk Akinc, festival Interference: Prefrontaal.Met Interference worden de grenzen verkend tussen kunst en wetenschap. Interference PREFRONTAAL duurt nog tot en met 22 november en vindt plaats op drie locaties in Breda, namelijk het 4de winkelblok in Stationshal Breda CS, Brandpunt (Reigerstraat 16) en performances in de openbare ruimte. Je kunt je nog opgeven voor de workshop Augmented Reality van Sander Veenhof en Jantine Wijnja op zaterdag 15 november in Brandpunt van 13 tot 17 uur. Op zaterdag 22 november vindt een lezing plaats. Sara Jahfari (Phd neurowetenschappen aan de UvA) en Philip Schuette (Research Master Methods en kunstenaar) nodigen wetenschapper/kunstenaar duo Lancel en Maat uit. Zij gaan over wetenschap en kunst praten en het interfereren ertussen. Of je komt gewoon naar de epoxsitie kijken bij Brandpunt en op het station Breda CS. Het volledige programma vind je op de website van IDFX.

Wil jij reageren op dit artikel?

Contact

Maartje Vos-Swinkels

Maartje Vos-Swinkels

Cultureel ondernemer De Museumdocent museumdocent.nl

Reageren