BKKC Mestmag logo Adverteren
Online community voor cultuur in Noord-Brabant

In de Verenigde Staten is alles groter, podcasting ook. Waar menig Amerikaan graag podcasts zoals Serial en 99% Invisible opzet, is het Nederlandse publiek nog niet verslaafd geraakt. Maar de eerste initiatieven zijn genomen en ook in Brabant is het pionieren begonnen. Bij KONKAV en Watershed bijvoorbeeld, en Studio Maestro. Van deze early adaptors kunnen cultuurmakers en cultuurmarketeers veel leren, zo dachten wij. Dus vragen we hen het hemd van het lijf. 

Geschreven door Karien Verhappen

Met een podcast ben je letterlijk in iemands oor, want de meeste mensen luisteren via oortjes en hun telefoon. Podcasts voelen heel persoonlijk doordat je een echte stem hoort.
- Meike en Janneke
podcast cultuur ‘Eigenlijk is podcasting niets nieuws. Het is radio, het draait om luisteren.’

Voor alle duidelijkheid: wat is een podcast?

‘Eigenlijk is podcasting niets nieuws. Het is radio, het draait om luisteren’, geven Meike van Zandvoort en Janneke van Laar van KONKAV, een platform van en voor av- en filmmakers, aan. Maar dat kan wel in verschillende vormen, net zoals er op televisie ook series, praatprogramma’s en talentenshows zijn. KONKAV maakt interviews, een vorm die ook internetbureau Studio Maestro gebruikt. Meike interviewde bijvoorbeeld geluidsman Olivier Nijs. Dennis van Leeuwen van Studio Maestro geeft toonaangevende marketeers en ondernemers het woord. SLIK, de podcast van Watershed, kent een ander karakter. Juliet Gagnon en Bart Vermeulen geven in deze literaire variant schrijvers, bijvoorbeeld Lize Spit, en hun verhaal een podium. Naast interviews en vertellingen kun je ook denken aan podcasts die verslag doen van een event. Of aan een podcast waarin een blog wordt voorgelezen. Meike: ‘Ja echt, ook daar luisteren mensen naar.’

Waarom zou je een podcast maken?

Zo verschillend als de vorm van een podcast kan zijn, zo verschillend kan ook de reden zijn waarom je hem überhaupt maakt. Logisch ook, als je bedenkt dat de vorm van je podcast voortvloeit uit het doel dat je wil bereiken. Onderschat trouwens niet hoe belangrijk het is je doel helder voor ogen te hebben: je moet weten waar je naartoe gaat, waar je het voor doet. Welk doel hadden, en hebben, onze Brabantse makers? Dennis wil met zijn podcast een nog sterkere band opbouwen met bestaande en nieuwe klanten en zijn expertpositie vergroten en Meike en Janneke willen het platform KONKAV versterken en verbreden met een nieuwe vorm van communiceren. Watershed biedt met SLIK schrijvers een extra podium om ook luisteraars in hun verhalen te laten opgaan. Drie podcasts met een verschillende achtergrond dus. Toch hebben ze een belangrijke overeenkomst: allemaal willen ze een (nieuw) publiek aan zich binden. Op een nieuwe, persoonlijke en intieme manier.

In Nederland lopen we zo’n vier, vijf jaar achter op de Verenigde Staten. Dat betekent dat iedereen die nu met podcasting bezig is een early adaptor is.
- Dennis

Wat maakt het luisteren naar podcast dan persoonlijk en intiem?

‘Met een podcast ben je letterlijk in iemands oor, want de meeste mensen luisteren via oortjes en hun telefoon. Podcasts voelen heel persoonlijk doordat je een echte stem hoort’, aldus Meike en Janneke. ‘Als je schrijft’, legt Meike uit, ‘maak je altijd een soort vertaling van wat er gezegd wordt of wat er gebeurt. Een opname is ‘eerlijker’. Als het piepje van de vaatwasser per ongeluk afgaat hoor je dat ook. Vaak wordt het voor de luisteraar zo alleen nog maar intiemer.’ Janneke: ‘Ik vond onze aflevering met Jean Counet heel bijzonder. Hij was ver weg, in Letland maar het gevoel was heel huiselijk.’ Een podcast is dus een manier van communiceren die makers en luisteraars dichtbij elkaar brengt. Dat kan voor een maker kwetsbaar voelen, bijvoorbeeld wanneer de aflevering niet perfect is (denk nogmaals aan het piepje van de vaatwasser). Juliets advies: ‘Doe daar niet teveel aan, houd het puur. Een podcast hoeft juist niet perfect te zijn.’ Dat rauwe, ongeslepen kantje, dat mag er zijn.

Wat heb je nodig om een podcast te maken, qua techniek?

Je kunt het zo gek maken als je zelf wil, maar in principe kun je met je smartphone al uit de voeten. Wil je je uitrusting uitbreiden, neem dan een kijkje op de materiaallijst van Studio Maestro. Doe ook je voordeel met de tips die deze makers alvast voor je hebben. Meike: ‘Als je gaat opnemen, zorg dan dat je in een ‘droge ruimte’ bent die niet teveel galmt en echoot.’ Heb je het ruwe materiaal, dan kun je gaan editen. ‘Ik vind Audacity een fijn programma dat gewoon online beschikbaar is’. Watershed gebruikt een speciale studio om de verhalen van schrijvers op te nemen. Staat het verhaal erop, dan gaan ze aan de slag met het toevoegen van geluidseffecten. Ook hier kun je zelf bepalen hoe ver je gaat. Ben je klaar met bewerken, dan maak je je podcast openbaar, bijvoorbeeld via SoundCloud en iTunes. Een nieuwtje nog van Dennis: ‘Ook Spotify is bezig met podcasts, ze zitten in de bètafase.’ Nog een platform waar jouw podcast straks kan komen te staan.

Stel, je hebt een podcast geproduceerd. Wat dan?

Je hebt je afleveringen online gezet, maar hoeveel mensen luisteren ernaar? Dit zijn er in het begin vast nog niet zoveel, een publiek moet je opbouwen. ‘Raak niet ontmoedigt wanneer je niet gelijk een groot publiek hebt, dat hoeft niets met de kwaliteit te maken te hebben’, vertelt Juliet. De manier waarop je de podcast verspreidt is belangrijk. ‘Creëer interesse en een eigen publiek. Met SLIK hebben we bij de start een ‘release party’ georganiseerd met optredens van schrijvers. Ook vroegen we mensen te tweeten en de podcast te delen op Facebook. Moedig mensen aan om met je mee te gaan.’ Je podcast promoten in andere kanalen is belangrijk, dat vertelt ook Dennis: ‘Prijs je podcast bijvoorbeeld aan in je nieuwsbrief.’ ‘Maar’, waarschuwt Dennis, ‘vertel nieuwe mensen wel hoe ze naar je podcast kunnen luisteren. Omdat podcasting in Nederland nog nieuw is, is dit niet vanzelfsprekend. Je moet je publiek dus een beetje opvoeden.’

Wat leren jullie zelf van het maken van jullie podcast?

‘In Nederland lopen we zo’n vier, vijf jaar achter op de Verenigde Staten. Dat betekent dat iedereen die nu met podcasting bezig is een early adaptor is. Zelf heb ik geleerd mijn stem beter te gebruiken. En beter te luisteren’, aldus Dennis. Ook Meike vertelt over het gebruik van haar stem: ‘In een podcast mag je als interviewer kleur bekennen, je mag jezelf zijn. Het is spannend uit te zoeken hoe ver je daarin kan gaan.’ De literaire opzet van Watershed is van een andere aard en Juliet noemt dan ook andere leerpunten. ‘Onze eerste aflevering bleek echt te lang. Dan moet je op zoek naar manieren om het korter en pakkender te zeggen. Het mooie aan podcasts is dat je het na elke aflevering beter kan doen.’ Dat je veel leert als je een podcast maakt staat buiten kijf. Welke vorm je ook kiest, het blijft pionieren en daar leer je van. ‘Voor mij was dat de reden, het pionieren, om met KONKAV te gaan podcasten’, aldus Janneke. ‘Een podcast maken heeft iets doe-het-zelf achtigs’, vertelt Juliets. ‘Maar doordat iedereen het kan, wordt het ook een uitdaging boven de rest uit te steken. De weg naar de top ligt open, maar je moet er wel hard voor werken.’

Nieuwsgierig wat de lievelingspodcasts van de geïnterviewden zijn (naast de podcasts die ze zelf maken natuurlijk)? Hier een paar links: Nieuwsgierig wat de lievelingspodcasts van de geïnterviewden zijn (naast de podcasts die ze zelf maken natuurlijk)? Hier een paar links:  
Juliet Gagnon

Meike van Zandvoort en Janneke van Laar
Dennis van Leeuwen
  • De podcast van Grant Cardone over onderwerpen als business, branding, carrière, educatie, ondernemerschap, start-ups etc. Een podcast die volgens Dennis heel veel waarde bezit maar ook genoeg mensen afschrikt.
  • De podcast van I Love Marketing over onderwerpen als direct mail, lead conversie, marketing ideeën etc.

Wil jij reageren op dit artikel?

Contact

Karien Verhappen

Karien Verhappen

Taalbewerker taalbewerker.nl
Juliet Gagnon

Juliet Gagnon

Directeur Watershed thewatershedeindhoven.nl
Meike van Zandvoort

Meike van Zandvoort

Ondernemer nl.linkedin.com
Janneke van Laar

Janneke van Laar

Adviseur film/av nl.linkedin.com
Dennis van Leeuwen

Dennis van Leeuwen

Podcastexpert bij Podcast PowerHouse podcastpowerhouse.nl

Reageren